Unutulmaya yüz tutmuştu, şimdi stil oldu: Elazığ çit baskısına kadın eli değdi
Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın 'Yaşayan Miras' listesine giren Özlem Takuçin, Elazığ'ın unutulmaya yüz tutmuş çit baskı sanatını 12 yıldır ilmek ilmek işliyor. Halk Eğitim Merkezi bünyesinde açılan kurslarla asırlık motifler, modern fularlardan jüt çantalara kadar günlük hayatın parçası haline geliyor.
Elazığ Halk Eğitim Merkezi’nin atölyelerinde bugünlerde farklı bir heyecan var. Tokat’ın tahtası, Kastamonu’nun taşı varsa Elazığ’ın da "çiti" var diyen usta öğretici Özlem Takuçin, kentin kültürel hafızasını ayakta tutmak için ter döküyor. Bakanlık tarafından Somut Olmayan Kültürel Miras Taşıyıcısı belgesiyle onurlandırılan Takuçin, bu kadim sanatı sadece bir iş değil, bir "gönül borcu" olarak tanımlıyor.
"Paradan Önce Sevgi İsteyen Bir Sanat"
Geçmişte daha çok seccade kenarlarında ve sofra bezlerinde görmeye alışık olduğumuz çit baskı, Takuçin’in dokunuşuyla kabuk değiştirdi. Geleneksel desenleri modern objelere uyarlayan Takuçin, "Bu sanat Harput’un ruhudur. Biz burada sadece boya ve kalıplarla uğraşmıyoruz; bir tarihi yaşatıyoruz. Şu an bu işi bayrak yarışı gibi sürdürebilecek 10’a yakın öğrencim var. Maddi getirisi belki çok yüksek değil ama çit baskı paradan önce büyük bir sabır ve sevgi istiyor." sözleriyle sanatın zorluğunu ve kıymetini anlatıyor.
Halk Eğitim’de Miras Nöbeti
Kültür Yolu Festivalleri’nde Elazığ’ın tanıtım yüzlerinden biri olan Takuçin’in en büyük destekçisi ise Elazığ Halk Eğitim Merkezi yönetimi. Merkez Müdürü Kenan Tabar’ın geleneksel sanatlara verdiği önemin üretim kapasitelerini artırdığını belirten usta öğretici, sağlanan imkanların kursiyer sayısına doğrudan yansıdığını ifade ediyor.
Atölyedeki kursiyerlerden Ayşe Yıldırım, burada geçirdiği vakti bir teknik öğrenmekten öte "geçmişe dokunmak" olarak nitelendiriyor. Yıldırım, "Özlem hocamızın rehberliğinde Elazığ’ın unuttuğumuz motiflerini yeniden keşfediyoruz. Eğer o bu işe ömrünü vermeseydi, belki de bu kalıplar sadece müze raflarında kalacaktı." diyerek yapılan işin manevi boyutuna dikkat çekiyor.
Modern Tasarımlarla Günlük Hayata Dönüş
Bugün Elazığ sokaklarında çit baskılı fularlar veya jüt kumaştan yapılmış tasarım çantalar görmek mümkün. Sanatın yaşaması için kullanım alanının genişlemesi gerektiğini savunan Takuçin, her yaştan kadına bu mirası öğretmeye devam ediyor. Sınırlı sayıda ustanın elinde yükselen bu gelenek, açılan kurslar sayesinde artık evlerde de kendine yer buluyor.
